InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Kinkhoest: Bacteriële infectie met hoesten en ademnood

Kinkhoest: Bacteriële infectie met hoesten en ademnood

Kinkhoest: Bacteriële infectie met hoesten en ademnood Kinkhoest is een zeer besmettelijke bacteriële kinderziekte die oncontroleerbare, hevig hoesten veroorzaakt. Door het felle hoesten heeft de patiënt mogelijk ademhalingsproblemen. Een gierend ademhalingsgeluid is ook een typisch symptoom van pertussis, een andere benaming voor kinkhoest. De ernstige infectie komt tot stand via druppels die in de lucht terechtkomen via het niezen of hoesten. Antibiotica en andere ondersteunende medicijnen en hulpmiddelen zijn nodig voor de behandeling van kinkhoest. De prognose is meestal goed, zeker bij oudere kinderen. Kinkhoest valt te voorkomen met een vaccin.

Epidemiologie kinkhoest

De jaarlijkse wereldwijde incidentie van kinkhoest bedraagt naar schatting 48,5 miljoen gevallen, met een sterftecijfer van bijna 295.000 sterfgevallen per jaar. Deze ziekte treft mogelijk patiënten van alle leeftijden. Kinkhoest is vooral een belangrijk gezondheidsprobleem bij kinderen in ontwikkelingslanden. In ontwikkelde landen is namelijk een vaccin voorhanden en is de incidentie en prevalentie van pertussis bijgevolg erg laag. Mensen met een witte huidskleur zijn voorts vaker dan mensen met een donkere huidskleur getroffen.

Oorzaken bacteriële infectie

Kinkhoest is een bovenste luchtweginfectie. Bordetella pertussis-bacteriën veroorzaken deze infectie. Deze bacteriën tasten vervolgens de trilhaartjes van de cellen in de bovenste luchtwegen aan. Dit doen ze door de productie van gifstoffen die de functie van deze cellen verstoort. Wanneer een besmette patiënt niest (niezen) of hoest, verplaatsen kleine druppeltjes met bacteriën zich door de lucht. De ziekte is daarom makkelijk te verspreiden van patiënt tot patiënt.

Symptomen kinderziekte: Fel hoesten en ademnood

De eerste symptomen zijn vergelijkbaar met de symptomen van een verkoudheid (milde infectie met symptomen aan neus en keel). Meestal komen de symptomen na enkele weken tot een week na blootstelling aan de bacterie tot stand. De patiënt maakt een typische hevige hoest die vooral ís nachts erg is en waarbij veel slijmproductie plaatsvindt. Door het felle hoesten, krijgt de patiënt een rood of blauw gezicht, te wijten aan een gebrek aan zuurstof in het bloed. Na de hoestbuien volgt door de ademnood een gierend geluid waarbij de patiënt probeert naar adem te snakken. Dit geluid is wel zeldzaam bij patiënten jonger dan zes maanden en bij oudere kinderen of volwassenen. Door de hoestbuien moet de patiënt soms (aanhoudend) braken of verliest hij kort even het bewustzijn.

Andere kinkhoestsymptomen zijn onder meer:

De infectie kent een tijdsduur van zes tot tien weken.

Diagnose en onderzoeken

Lichamelijk onderzoek

De diagnose gebeurt veelal op basis van de aanwezige symptomen van pertussis. Vooral de karakteristieke gierende hoest is hierbij een belangrijk kenmerk. Bij zeer jonge patiënten verwart de arts de symptomen van kinkhoest wel eens met een longontsteking. Verdere onderzoeken zijn dan ook nodig.

Diagnostisch onderzoek

De arts neemt een monster van slijm (sputum) uit de neusafscheidingen. In een laboratorium gebeuren vervolgens testen met dit weefselmonster, om te kijken of de patiënt lijdt aan kinkhoest. De resultaten van dit onderzoek laten meestal geruime tijd op zich wachten, en daarom zet de arts meestal al wel sneller een behandeling in. In een aantal gevallen biedt een bloedonderzoek informatie over het verhoogde aantal lymfocyten.

Differentiële diagnose

Enkele ziekten bootsten de symptomenreeks van kinkhoest na, en daarom verwart de arts hen wel eens met pertussis:

Behandeling via medicatie

Bij een vroege behandeling verdwijnen de symptomen door het gebruik van antibiotica. De meeste patiënten krijgen echter laat een diagnose waardoor de medicijnen niet meer erg zijn. De geneesmiddelen helpen echter wel om de ziekte minder te verspreiden naar anderen. Baby's jonger dan achttien maanden krijgen een voortdurende bewaking van de ademhaling in quarantaine in het ziekenhuis. Intraveneuze vochttoediening is soms nodig omdat een patiënt door het vele hoesten niet meer in staat is om voldoende vocht in te nemen. Voor jonge kinderen schrijft de arts mogelijk sedativa voor (geneesmiddelen waarbij de patiënt slaperig wordt). Hoestdrank, expectorantia (geneesmiddelen die de expectoratie (= het ophoesten van fluimen) bevorderen) en immunosuppressiva (geneesmiddelen die het immuunsysteem onderdrukken) zijn meestal niet nuttig.

Complicaties pertussis

Complicaties omvatten:

Prognose kinderziekte is meestal goed

De vooruitzichten op een volledig herstel van kinkhoest zijn uitstekend bij kinderen ouder dan drie maanden oud. Bij patiënten die minder dan drie maanden oud zijn, bedraagt het sterftecijfer 1-3%. Baby's hebben bijgevolg het hoogste risico op overlijden. Daarom moet de arts hen nauwkeurig opvolgen.

Preventie via vaccin

Voor pertussis is een vaccin voorhanden. Dit krijgt de patiënt in vijf dosissen namelijk op 2, 3, 4 en 11 maanden en op 4- tot 6-jarige leeftijd.

Lees verder

© 2016 - 2018 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Kinkhoest of pertussis, symptomen en behandelingDe kinkhoest of pertussis is een ziekte die zeer ernstig dient genomen te worden. De bacterie die de luchtwegen besmet b…
Kinkhoest: baby en volwassenenKinkhoest: baby en volwassenenKinkhoest is een infectie van de ademhalingswegen, en wordt veroorzaakt door een bacterie. Kinkhoest komt zowel bij kind…
Kinkhoest (pertussis): oorzaak, symptomen en behandelingKinkhoest (pertussis): oorzaak, symptomen en behandelingKinkhoest is een zeer besmettelijke, soms ernstige bacteriële infectie van de luchtwegen. De verschijnselen treden in dr…
Kinkhoest bij baby's en kinderenKinkhoest bij baby's en kinderenKinkhoest is gevaarlijk voor baby´s. Als het kind jonger is dan 9 maanden loopt het extra risico´s. Bij zeer jonge kinde…
Kinkhoest verschijnselen en symptomenKinkhoest verschijnselen en symptomenKinkhoest is een ernstige luchtweginfectie waar je veel klachten van hebt. De ziekte wordt veroorzaakt door een bacterie…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Bykst, Pixabay
  • Background, http://emedicine.medscape.com/article/967268-overview#showall, geraadpleegd op 27 augustus 2016
  • Differential Diagnoses, http://emedicine.medscape.com/article/967268-differential-diagnoses#showall, geraadpleegd op 27 augustus 2016
  • Kinkhoest, https://nl.wikipedia.org/wiki/Kinkhoest#Vaccinatie, geraadpleegd op 27 augustus 2016
  • Longen En Ademhalingsstelsel, Auteur: Digest Readers, Uitgever: The Readers Digest, Overige betrokkenen :Elly van der Meijden, Saul Berkowitz, ISBN: 9789064077890, uitgave: september 2010, blz. 146, geraadpleegd op 27 augustus 2016
  • Pertussis, http://www.cdc.gov/vaccines/pubs/pinkbook/pert.html, geraadpleegd op 27 augustus 2016
  • Pertussis, https://medlineplus.gov/ency/article/001561.htm, geraadpleegd op 27 augustus 2016

Reageer op het artikel "Kinkhoest: Bacteriële infectie met hoesten en ademnood"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 17-12-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Longaandoeningen
Bronnen en referenties: 7
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!