Acuut nierletsel (niertrauma): Plots verlies van nierfunctie

Acuut nierletsel (niertrauma): Plots verlies van nierfunctie Een acuut nierletsel (acuut niertrauma) is een toestand waarbij een plotseling verlies van de nierfunctie tot stand komt. De nieren verwijderen afvalstoffen uit het bloed en houden het vochtniveau in het lichaam vast. Een acuut nierletsel treedt op voordat bloed de nieren binnendringt, in de nieren (meest voorkomend) of wanneer urine de nieren verlaat en zich naar de blaas verplaatst. Diverse aandoeningen maar ook omgevingsfactoren zoals medicijnen leiden mogelijk tot deze nierbeschadiging. Weinig plassen, verwardheid en een zwelling van de benen zijn enkele mogelijke symptomen van acute nierschade. De arts behandelt de onderliggende oorzaak zodat de nieren zich weer kunnen herstellen. De meeste oorzaken van een acuut niertrauma zijn niet te voorkomen, maar goed zorg dragen voor het lichaam verlaagt het risico op bepaalde oorzaken van een acuut nierletsel.

Oorzaken van schade aan nieren

Een acuut niertrauma is een plotselinge episode van nierfalen of nierbeschadiging die binnen enkele uren of enkele dagen optreedt. Door deze nierschade ontstaat een opeenhoping van afvalproducten in het bloed waardoor het voor de nieren lastig is om de juiste vochtbalans in het lichaam te behouden. Verder leidt het plotse verlies van de nierfunctie mogelijk tot problemen met andere organen, zoals de hersenen, het hart en de longen. De plotse nierschade heeft verschillende oorzaken, maar is – in tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden – niet het resultaat van een fysieke klap op de nieren. Een acuut nierletsel is te wijten aan bloed dat de nieren niet kan binnendringen, een probleem in de nieren zelf of een probleem in het proces waarbij de urine de nieren verlaat en zich verplaatst naar de blaas.

Bloed kan niet naar de nieren

Mogelijk kan bloed niet in de nieren terechtkomen omdat er sprake is van bloedverlies, overmatig vochtverlies (uitdroging door bijvoorbeeld ernstige diarree), bloedvatproblemen of een infectie.

Blokkering van nieren

Bij sommige patiënten kan de urine het lichaam niet verlaten door bijvoorbeeld:

Directe nierschade

Mogelijk is sprake van een probleem in de nier zelf, waardoor een nierletsel tot stand komt. Dit gebeurt bijvoorbeeld door een operatie, een ontsteking, een infectie (zoals sepsis), een multiple myeloom (ziekte van Kahler: kanker van plasmacellen met botpijn), bloedstolsels of bijwerkingen van medicijnen.

Risicofactoren van plots verlies van nierfunctie

Patiënten die in een ziekenhuisafdeling intensieve zorgen liggen en ouderen zijn het vaakst getroffen door acute nierbeschadiging.

Aandoeningen

Een acuut niertrauma komt vaker tot stand bij bepaalde aandoeningen en medische problemen.

Omgevingsfactoren

Ook omgevingsfactoren zijn geassocieerd met een nierletsel zoals:

Pijn op de borst komt mogelijk tot stand / Bron: Pexels, PixabayPijn op de borst komt mogelijk tot stand / Bron: Pexels, Pixabay

Symptomen

Sommige patiënten met een niertrauma ervaren geen symptomen omdat er maar sprake is van een mild verlies van de nierfunctie. Vooral bij plots ernstig verlies van de nierfunctie komen tekenen. De symptomen van een acuut nierletsel treden plotseling op, in de loop van uren of dagen. Volgende klachten zijn mogelijk:

Diagnose en onderzoeken

De arts bevraagt eerst de patiënt over zijn symptomen en gezondheidsgeschiedenis. Vervolgens is een lichamelijk onderzoek nodig. De arts bestelt ook een bloedonderzoek en urineonderzoek. Deze laboratoriumtesten zijn nodig om toxines (gifstoffen) en eiwitten te meten. Verder wil de arts de dagelijkse urineproductie meten om zo mogelijk de oorzaak van de acute nierschade te ontdekken. Daarnaast zet de arts beeldvormende onderzoeken in zoals een nierechografie, een CT-scan, een MRI-scan en/of een MRA-scan. Tot slot is soms een nierbiopsie vereist. Bij deze procedure verwijdert de arts een klein stukje van de nier met behulp van een speciale naald en bekijkt hij dit weefselmonster onder een microscoop.

De arts zet mogelijk medicijnen in of wijzigt soms medicatie / Bron: Stevepb, PixabayDe arts zet mogelijk medicijnen in of wijzigt soms medicatie / Bron: Stevepb, Pixabay

Behandeling van nierletsel

De behandeling hangt af van de oorzaak van het acuut niertrauma en ook hoe ernstig het letsel is. Wanneer medicijnen de nierschade veroorzaken, moet de patiënt hiermee stoppen of anders schrijft de arts een ander medicijn voor. Een overdosis NSAID’s moet de patiënt tevens vermijden. Verder moeten patiënten goed zorg dragen voor hun lichaam, en zorgen voor een stabiele bloeddruk. Patiënten met suikerziekte moeten er op letten dat de bloedsuikerspiegel niet te hoog of te laag wordt. Patiënten met uitdrogingsverschijnselen, zijn gebaat met een intraveneuze (via een ader) vochttoediening. Voedingsaanpassingen zijn soms nodig (beperkte zout- en eiwitinname). In ernstigere gevallen is dialyse aanbevolen om de nierfunctie te vervangen totdat de nieren hersteld zijn. Hierbij wordt het bloed gefilterd, wat de nieren normaal gesproken doen. Tot slot behandelt de arts nierstenen en schrijft hij antibiotica voor wanneer infecties aanwezig zijn.

Complicaties van acute nierschade

Zonder een snelle behandeling ontstaan abnormaal hoge niveaus van zouten en chemicaliën in het lichaam, waardoor andere organen niet meer goed kunnen werken. Na een acuut nierletsel stijgt bijgevolg het risico op andere gezondheidsproblemen (zoals een nierziekte, beroerte, hartaandoeningen) of een herhaald niertrauma in de toekomst. De kansen op het ontwikkelen van een nierziekte en nierfalen nemen toe telkens wanneer een acute nierbeschadiging optreedt. Hoge kaliumspiegels in het bloed (hyperkaliëmie), longoedeem (vochtophoping in de longen) en metabole acidose zijn tot slot andere ernstige complicaties van acute nierbeschadiging.

Preventie van nierbeschadiging

Een regelmatige controle bij de arts is nodig wanneer een patiënt een niertrauma heeft gehad. De beste manieren om het risico op nierbeschadiging te verminderen en om de nierfunctie te redden, zijn om een acuut nierletsel te voorkomen of om dit zo vroeg mogelijk te vinden en te behandelen.

Lees verder

© 2019 - 2020 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Nierschade: oorzaken, symptomen, behandeling & tipsNierschade: oorzaken, symptomen, behandeling & tipsNiet voor niets worden de nieren een van de meest cruciale organen van het menselijk lichaam genoemd. Ze zorgen voor de…
Een gezonde levensstijl kan nierschade voorkomenEen gezonde levensstijl kan nierschade voorkomenNieren filteren het bloed en halen afvalstoffen eruit, die met de urine worden uitgescheiden. Als de nieren niet goed me…
Geneeskundig methodiek over glomerulonefritisDit is een geneeskundige methodiek over glomerulonefritis. Nierfilterontsteking (glomerulonefritis) is een verzamelnaam…
Nierschade: symptomen chronische slecht werkende nierenNierschade: symptomen chronische slecht werkende nierenDe nieren hebben als belangrijkste functie het verwijderen van afvalstoffen en van vocht uit het bloed. Wanneer deze boo…

Abces in het gezicht: symptomen, oorzaken en behandelingAbces in het gezicht: symptomen, oorzaken en behandelingEen abces is een met pus gevulde zwelling die overal in het lichaam kan voorkomen en ontstaat door infectie met een bact…
Water in oor: symptomen, oorzaken, behandeling en zelfzorgWater in oor: symptomen, oorzaken, behandeling en zelfzorgWater in het oor is een veel voorkomende klacht na het zwemmen, douchen of watersporten. Je hebt dan plotseling het gevo…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 9 december 2019:
  • Acute Kidney Injury (AKI), https://www.kidney.org/atoz/content/AcuteKidneyInjury
  • Acute Kidney Injury, http://www.childrenshospital.org/conditions-and-treatments/conditions/a/acute-kidney-injury
  • Acute kidney injury, https://bestpractice.bmj.com/topics/en-us/83
  • Acute kidney injury, https://www.nhs.uk/conditions/acute-kidney-injury/
  • Acute Kidney Injury, https://www.winchesterhospital.org/health-library/article?id=234981
  • Coëlho, medisch zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Afbeelding bron 1: Pexels, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Stevepb, Pixabay

Reageer op het artikel "Acuut nierletsel (niertrauma): Plots verlies van nierfunctie"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 01-04-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Nieraandoeningen
Bronnen en referenties: 9
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!