InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Diversen > Quinolonen (chinolonen, fluorquinolonen): Soort antibiotica

Quinolonen (chinolonen, fluorquinolonen): Soort antibiotica

Quinolonen (chinolonen, fluorquinolonen): Soort antibiotica Quinolonen (fluorquinolonen, chinolonen, fluorchinolonen) zijn nuttige breedspectrumantibiotica. Chinolonen remmen de bacteriële DNA-synthese (aanmaak van DNA) waardoor de groei van bacteriën geremd wordt en de bacteriën uiteindelijk sterven. De arts zet dit antibioticum in voor het behandelen van tal van bacteriële infecties aan bijvoorbeeld het bot, de huid, de luchtwegen en de urinewegen, al zijn ook andere infecties te bestrijden met quinolon-antibiotica. De arts zet chinolonen voornamelijk in als ‘reserve-antibioticum’ waarbij de behandeling van andere antibiotica gefaald heeft of onvoldoende effectief was. Aan het gebruik van dit soort antibioticum zijn namelijk potentieel ernstige bijwerkingen geassocieerd.

Indicatie van gebruik van quinolonen

Grampositieve en gramnegatieve bacteriën

Chinolonen zijn qua structuur gerelateerd aan nalidixinezuur. Deze laatste bereikt slechts lage serumconcentraties na orale (via de mond ingenomen) toediening en het gebruik ervan is beperkt tot de urinewegen waar het geconcentreerd is. Nieuwere chinolonen, waaronder moxifloxacine, gemifloxacine en gatifloxacine, hebben een grotere activiteit tegen grampositieve pathogenen (ziekteverwekkers) zoals Chlamydia, Mycoplasma en stafylokokkenbacteriên. De breedspectrum chinolonen zoals ciprofloxacine werken eveneens tegen gramnegatieve bacteriën, waaronder Pseudomonas aeruginosa, Campylobacter, Legionella en Neisseria gonorroeae.

Bacteriële infecties

Fluorchinolonen zijn nuttig bij de behandeling van volgende bacteriële infecties:

Zwangere vrouwen mogen dit soort antibioticum niet nemen / Bron: PublicDomainPictures, PixabayZwangere vrouwen mogen dit soort antibioticum niet nemen / Bron: PublicDomainPictures, Pixabay

Tegenindicatie van chinolonen-antibiotica

Patiënten mogen dit soort antibioticum niet gebruiken in de kindertijd (tot 16 jaar) en tijdens de zwangerschap. Ook patiënten die die corticosteroïden (krachtige ontstekingsremmers die het immuunsysteem onderdrukken) gebruiken, nemen dit medicijn best niet in. Het soort antibioticum mag evenmin worden gebruikt bij patiënten met tendinitis (peesontsteking).

Resistentie van fluochinolonen

In veel landen is 30-40% van Escherichia coli resistent. Antibioticaresistentie is ook een groeiend probleem bij Salmonella, Vibrio cholerae en Staphylococcus aureus, inclusief MRSA-stammen.

Toedieningswijze van soort antibioticum

Dit soort antibioticum is beschikbaar in diverse toedieningswijzen:
  • drank
  • infuusvloeistof
  • oogdruppels
  • tabletten
  • vloeistof voor injecties

Bijwerkingen van fluorquinolonen

Hart

Het verlengd QT-interval is in verband gebracht met het gebruik van dit soort antibioticum. De Rijksoverheid meldde tot slot in oktober 2018 dat chinolonen het risico verhogen op een aorta-aneurysma (verwijding in de aorta) en een aortadissectie (scheur in de binnenwand van de aorta).

Hoofdpijn is één van de mogelijke bijwerkingen van quinolonen / Bron: Geralt, PixabayHoofdpijn is één van de mogelijke bijwerkingen van quinolonen / Bron: Geralt, Pixabay

Hersenen

Af en toe komt neurotoxiciteit (schade aan de hersenen) tot stand. Mogelijke symptomen hiervan zijn:

Huid

Een lichtgevoelige huiduitslag, jeuk en roodheid van de huid, het Stevens-Johnson-syndroom of toxische epidermale necrolyse zijn eveneens mogelijke bijwerkingen van het gebruik van chinolonen.

Maag en darmen

Maag- en darmproblemen (buikpijn, braken, diarree, misselijkheid en maagpijn zijn vaak voorkomende bijwerkingen van het gebruik van dit soort antibioticum.

Pezen

Peesbeschadiging, inclusief een peesbreuk (peesruptuur en dan vooral een achillespeesruptuur), treedt soms binnen 48 uur na gebruik van het medicijn op. Het geneesmiddel moet dan onmiddellijk worden gestopt.

Andere bijwerkingen

Ook andere bijwerkingen komen mogelijk tot uiting zoals:

Door de grote hoeveelheid van mogelijke (ernstige) bijwerkingen, besluit de arts vaak eerst om andere antibiotica in te zetten om de bacteriële infectie te bestrijden. Pas als deze niet of onvoldoende werken, opteert hij voor quinolonen-antibiotica.

Lees verder

© 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Soorten antibiotica: chinolonen (Avelox, Ciproxin, Noroxin)Soorten antibiotica: chinolonen (Avelox, Ciproxin, Noroxin)Voor vele infecties zijn de antibiotica uit de groep chinolonen geschikt. Ze werken tegen veel verschillende soorten bac…
Medicijnen: medicijngebruik – antibioticaMedicijnen: medicijngebruik – antibioticaWanneer u een infectie heeft dat veroorzaakt wordt door een bacterie dient u een antibiotica in te nemen. Deze remmen de…
Antibiotica: gebruik, alcohol, bijwerkingen & neveneffectenAntibiotica: gebruik, alcohol, bijwerkingen & neveneffectenAntibiotica zijn een uiterst belangrijk geneesmiddel in de moderne geneeskunde. Dankzij antibiotica kunnen bacteriële in…
Antibioticagebruik: soorten, types, risico's en gevarenAntibioticagebruik: soorten, types, risico's en gevarenAntibotica is een uitstekend geneesmiddel dat effectief is tegen allerlei ontstekingen. Infecties die veroorzaakt worden…
Het gevaar van antibiotica: resistentieHet gevaar van antibiotica: resistentieAntibiotica: het wordt door velen als een makkelijke en snelle oplossing gezien voor aandoeningen zoals een blaasontstek…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Stevepb, Pixabay
  • Geraadpleegd op 4 maart 2019:
  • Antibiotica die tot de klasse van de (fluoro)chinolonen behoren: terugbetaling vanaf 1 mei 2018, https://www.riziv.fgov.be/nl/themas/kost-terugbetaling/door-ziekenfonds/geneesmiddel-gezondheidsproduct/terugbetalen/specialiteiten/wijzigingen/Paginas/antibiotica-fluoro-chinolonen.aspx
  • Bij gebruik fluorochinolonen verhoogd risico op verwijding of scheur binnenwand aorta; https://www.cbg-meb.nl/actueel/nieuws/2018/10/23/bij-gebruik-fluorochinolonen-verhoogd-risico-op-verwijding-of-scheur-binnenwand-aorta
  • CHINOLONEN, https://consumed.nl/medicijnen/groepen/chinolonen
  • Ciprofloxacine, https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/preparaatteksten/c/ciprofloxacine
  • Coëlho, medisch zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Fluorchinolon, https://nl.wikipedia.org/wiki/Fluorchinolon
  • Fluorochinolonen, https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/groepsteksten/fluorochinolonen
  • Quinolones, boek: Clinical Medicine, Door: Parveen Kumar, Michael Clark, Uitgever: Elsevier, ISBN: 9780702029936, blz. 98-99
  • Afbeelding bron 1: PublicDomainPictures, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Geralt, Pixabay

Reageer op het artikel "Quinolonen (chinolonen, fluorquinolonen): Soort antibiotica"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 09-10-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Special: Klassen geneesmiddelen
Bronnen en referenties: 12
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!