InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Gele tong: oorzaken van gele tongaanslag of gele tongkleur

Gele tong: oorzaken van gele tongaanslag of gele tongkleur

Gele tong: oorzaken van gele tongaanslag of gele tongkleur Een gele tong kent veel mogelijke oorzaken. Vaak gaat het bij een gele tong om een relatief onschuldige aandoening, maar een gele tongaanslag kan ook komen door een onderliggende aandoening. De normale kleur van de tong is (licht)rood of roze, zonder ruwe oppervlakken of andere oneffenheden. Er zijn een aantal ziekten en aandoeningen die aanleiding kunnen geven tot verkleuring van het tongoppervlak, die dan bijvoorbeeld wit, geel, vuilbruin tot zwart kan verkleuren. Een geel beslag op de tong of een gele verkleuring op de tong is vaak een onschadelijk en tijdelijk probleem. Soms wijst een gele tong echter op een ernstiger onderliggend probleem dat medische behandeling behoeft. De belangrijkste oorzaken van een gele tong zijn haartong en candida albicans, een schimmelinfectie die veroorzaakt wordt door gistachtige schimmels. Een gele tong wijst niet op een seksueel overdraagbare aandoening (soa), zoals soms gedacht wordt.

Wat is een gele tong?

Een gele tong verwijst naar een gele tongaanslag of gele tongkleur, oftewel een gele verkleuring op de tong. De aandoening kan tijdelijk zijn of een teken zijn van een onderliggende aandoening. Er zijn veel mogelijke oorzaken van een gele tong en soms is dit probleem eenvoudig te verhelpen door een aantal maatregelen, waaronder goede mondhygiëne. Vaak kun je een gele tong goed behandelen met verschillende zelfzorggeneesmiddelen, maar bij aanhoudende klachten is het belangrijk je huisarts te raadplegen.

Symptomen: vieze smaak en slechte adem

Een gele tong kan gepaard gaan met andere klachten, afhankelijk van de oorzaak. De meest voorkomende symptomen die worden geassocieerd met een gele tong zijn:
  • De gele verkleuring gaat soms gepaard met oranje of rode vlekken of bultjes. Deze vlekken kunnen zich ontwikkelen op de tong, de amandelen en op de keel.
  • Vieze smaak in de mond en een slechte adem.
  • Droge mond en/of droge keel.
  • Branderig gevoel in de mond of branderige tong.
  • Keelpijn.
  • Koorts.
  • Zure reflux.
  • Problemen met het tandvlees, de binnenkant van de wangen of de binnenkant van de lippen.

Gele tong door haartong

Haartong is een veelvoorkomende, onschuldige aandoening die ontstaat door een verstoring van de microbiële flora in de mond en waarbij er een verandering van het oppervlak van de tong optreedt. Er zit dan een soort 'begroeiing' op de tong. De kleur bij haartong kan variëren van licht tot (zeer) donker: van witgrijs, tot geel, bruin en zelfs zwart. Dat laatste wordt zwarte haartong genoemd. Een enkele keer zie je groene of blauwe tongverkleuring. Normaal is een haartong donkergekleurd. Doorgaans gaat het niet gepaard met klachten, maar soms kan je een onaangenaam gevoel ervaren of heb je last van een onaangename smaak in de mond, vaak omschreven als een 'metaalsmaak'.

Veel koffiedrinken kán leiden tot haartong / Bron: Istock.com/PuwanaiSomwanVeel koffiedrinken kán leiden tot haartong / Bron: Istock.com/PuwanaiSomwan
Risicofactoren
Dagelijks slijt er een laagje cellen van je tong af. Nieuwe cellen worden aangemaakt door het tongslijmvlies. Maar bij een verstoring van dit evenwicht kan er op de smaakpapillen een beslag ontstaan dat geleidelijk 'harig' wordt. Risicofactoren zijn:
  • roken;
  • veel koffie en/of thee drinken;
  • matige of slechte mondhygiëne c.q. weinig tandenpoetsen;
  • het gebruik van antibiotica;
  • bestraling in de buurt van de mond;
  • het hebben van een verlaagde afweer;
  • doorlopend op snoepjes sabbelen;
  • vitamine B3-tekort.

Orale candidiasis / Bron: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Orale candidiasis / Bron: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Gele tong door candida albicans

Eén van de meest voorkomende oorzaken van een gele tongverkleuring is een candidainfectie van de mond: orale candidiasis. Grofweg de helft van de bevolking heeft candida albicans in de mond. Normaal veroorzaakt de aanwezigheid van gisten geen klachten, maar onder voor de gist gunstige omstandigheden kan de candida zich sterk vermenigvuldigen waardoor er wel klachten ontstaan.

Symptomen en oorzaak
Voorop staan klachten als pijn in de mond en de tong en er kan tevens sprake zijn van roodheid en van witgele of witte vlekken op de tong. In zijn algemeenheid kan de schimmel de kop opsteken bij een verminderde weerstand door een lokaal probleem in de mond (zoals een slecht passend kunstgebit en inhalatie van corticosteroïden bij astma), of een verminderde algemene weerstand door een systemisch probleem, zoals kanker en aids. Je weerstand kan ook verminderd zijn als gevolg van medicatie zoals bepaalde soorten chemotherapie. Daarnaast kan behandeling met antibiotica en een ernstig tekort aan vitamine B of ijzer een schimmelinfectie veroorzaken.

Postnasale drip

Postnasale drip of posterieure rhinorree duidt op een teveel aan slijmen, welke vanuit de neusholte achteraan naar de keel lopen. Een witte of gele aanslag op de tong is gebruikelijk door postnasale drip. Naast verkoudheid of allergie kan een postnasale drip ook andere oorzaken hebben, zoals bijholteontsteking, zuurbranden, medicijnen die slijm indikken (anticholinergica), kou of extreem droge lucht, zwangerschap en melkproducten.

Keelontsteking

Soms is een gele tong te wijten aan een keelontsteking. Hierdoor kunnen er ook andere symptomen optreden, zoals keelpijn, hoesten, oorpijn, moeheid, opgezwollen lymfeklieren, een verstopte neus, slechte adem, en geel slijm op de tong. Bij een bacteriële keelontsteking kunnen er kleine witte en gele vlekken aan de achterkant van je tong en de amandelen ontstaan.

Vermoeidheid / Bron: Istock.com/BartekSzewczykVermoeidheid / Bron: Istock.com/BartekSzewczyk

Klierkoorts

Klierkoorts of de ziekte van Pfeiffer wordt veroorzaakt door het Epstein-Barr virus (EPV) en wordt overgedragen door speeksel. De tong en de amandelen kunnen bij Pfeiffer een wit en/of geel beslag ontwikkelen. Andere symptomen zijn vermoeidheid, gezwollen lymfeklieren in de oksels en nek, keelpijn, koorts, nachtelijk zweten, en spierzwakte.

Gele tong en de lever

Geelzucht wijst op het geel zien van de huid en/of het oogwit en is een verschijnsel van verschillende aandoeningen van de lever en galblaas. Soms treedt een gele tong ook op door geelzucht. De behandeling van geelzucht is afhankelijk van de onderliggende aandoening.

Ligging van de galblaas in het lichaam / Bron: Decade3d - anatomy online/Shutterstock.comLigging van de galblaas in het lichaam / Bron: Decade3d - anatomy online/Shutterstock.com

Gele tongaanslag en de darmen

Darmen

Tongbeslag kan er ook op wijzen dat je darmen het voedsel niet goed verteren, waardoor dikke darmbacteriën en gist, zoals Candida, overgroei kunnen vertonen. Met behulp van de lever kun je vet verteren door gal te produceren, wat wordt opgeslagen in de galblaas. Als je lever- of galblaasproblemen hebt, kan het zijn dat je niet over genoeg gal beschikt voor een goede spijsvertering. Dit kan leiden tot een opgeblazen gevoel en fysieke en mentale moeheid.

Maag

Tongbeslag en een slechte adem kunnen ook indicatoren zijn dat je maag niet genoeg zoutzuur produceert. Dit kan ertoe leiden dat je niet in staat bent om proteïnerijk voedsel zoals vlees, zeevruchten (schaal- en schelpdieren), eieren en pluimvee te verteren. In dat geval kan voedsel te lang in je maag aanwezig zijn, waardoor je je opgeblazen voelt.

Gele tongaanslag en soa

Kan een gele tong een indicatie of symptoom zijn voor seksueel overdraagbare aandoening (soa)? Er is een relatie tussen de symptomen van hiv/aids en een gele tongaanslag. Dit is echter een zeldzaam verschijnsel. Aids vermindert het vermogen van het lichaam om andere menselijke infecties te weerstaan. Het afweersysteem kan niet meer vechten tegen ziekten en je krijgt opportunistische infecties. Deze kunnen zich ook in de mond voordoen. Bijvoorbeeld candidiasis (spruw), een schimmelinfectie van de mond, keel, huid, nagels of vagina.

Landkaarttong met meestal witte zones, maar soms ook gele vlekken / Bron: Dimitrios Malamos, Wikimedia Commons (CC BY-4.0)Landkaarttong met meestal witte zones, maar soms ook gele vlekken / Bron: Dimitrios Malamos, Wikimedia Commons (CC BY-4.0)

Overige oorzaken van een gele tong

Andere oorzaken van een gele tong zijn onder meer:

Gele aanslag op tong verwijderen

De volgende zelfzorgmaatregelen kun je toepassen als je een gele tong hebt:
  • Het toepassen van de juiste mondhygiëne door ten minste eenmaal per dag te poetsen, ragen, tandenstoken en flossen. Daarnaast kun je nog 1 of 2 keer per dag iets minder uitgebreid poetsen. Een goede poetsbeurt duurt vier minuten.
    Voldoende water drinken! / Bron: Mimagephotography/Shutterstock.comVoldoende water drinken! / Bron: Mimagephotography/Shutterstock.com
  • Tongschrapen met een zogenaamde tongschraper is een goed gebruik ter verzorging van de mondhygiëne en het schoonmaken van je (gele) tong.
  • Een alcoholvrij mondspoelmiddel gebruiken dat minder irriterend is voor de tong en het slijmvlies in de mond.
  • Een oplossing van vijf lepels water en één lepel waterstofperoxide gorgelen om bacteriën te doden.
  • Verhoog de inname van vezels om de spijsvertering te verbeteren. Dit komt de gezondheid van de maag en darmen ten goede en vermindert een gele tong.
  • Alcohol beperken en stoppen met roken.
  • Zetmeelrijke voedingsmiddelen, zoals aardappelen, brood, rijst, pasta en granen, worden best zo weinig mogelijk gegeten, Beperk ook de inname van vetrijk voedsel.
  • Eet meer gefermenteerde voedingsmiddelen en probiotica.
  • Blijf goed gehydrateerd gedurende de dag door voldoende te drinken.

Wanneer huisarts raadplegen?

In een aantal omstandigheden is het raadzaam om een (tand)arts te raadplegen. Blijft de tong na een week nog geel, verergeren de klachten of gaat het gepaard met andere klachten, dan is het verstandig om professionele medische hulp in te schakelen. De arts stelt een diagnose en schrijft meestal medicatie voor. Maar ook andere behandelingen zijn mogelijk, zoals leefstijladviezen. Dit is afhankelijk van de onderliggende aandoening.

Lees verder

© 2016 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Pijn aan de tong? Oorzaken en tips bij tongklachtenPijn aan de tong? Oorzaken en tips bij tongklachtenAls je problemen hebt aan de tong dan kan het moeilijker worden om eten te proeven, te slikken en zelfs te spreken. Dit…
Een slechte ademEen slechte ademEen slechte adem is een probleem waar veel mensen last van hebben. Niet alleen voor jezelf heel vervelend, maar ook voor…
Pijnlijke tong en andere tongproblemenPijnlijke tong en andere tongproblemenVoelt je tong pijnlijk of geïrriteerd aan? Is ze opgezwollen of lijkt ze uiterlijk te zijn veranderd inzake grootte en k…
Haartong: een gekleurde aanslag op de tongHaartong: een gekleurde aanslag op de tongHaartong is een verandering van het bovenste laagje van het achterste gedeelte van de tong. De roze kleur wordt geleidel…
Tongontsteking: symptomen, diagnose, behandeling en oorzakenTongontsteking: symptomen, diagnose, behandeling en oorzakenEen ontstoken tong is een vervelende aandoening, doordat de tong flink opzwelt en glad en rood wordt. Deze infectie staa…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: ArnoldReinhold, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Bel Marra Health.Yellow Tongue Causes, Treatment, and Home Remedies. http://www.belmarrahealth.com/yellow-tongue-causes-treatment-and-home-remedies/ (ingezien op 22-8-2017)
  • Consumer health digest. Yellow Tongue: Types, Symptoms, Causes, Diagnosis And Treatment. https://www.consumerhealthdigest.com/health-conditions/yellow-tongue.html (ingezien op 5-2-2018)
  • https://www.thuisarts.nl/haartong/ik-heb-haartong
  • http://www.mayoclinic.org/symptoms/yellow-tongue/basics/definition/sym-20050595
  • http://www.huidinfo.nl/candida%20in%20de%20mond.html
  • https://www.tandarts.nl/forum/tandheelkunde/behandelingen/complicaties-bij-trekken-verstandskies
  • http://www.doctorshealthpress.com/general-health-articles/yellow-tongue-causes-treatments
  • https://www.gezondheidsnet.nl/mondverzorging/wat-je-tong-je-vertelt-over-je-gezondheid
  • Liver Doctor. Is Your Tongue Giving you Clues about your Health? https://www.liverdoctor.com/is-your-tongue-giving-you-clues/ (ingezien op 23-8-2017)
  • Afbeelding bron 1: Istock.com/PuwanaiSomwan
  • Afbeelding bron 2: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 3: Istock.com/BartekSzewczyk
  • Afbeelding bron 4: Decade3d - anatomy online/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 5: Dimitrios Malamos, Wikimedia Commons (CC BY-4.0)
  • Afbeelding bron 6: Mimagephotography/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Gele tong: oorzaken van gele tongaanslag of gele tongkleur"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Eevers M., 28-06-2017 21:48 #1
Van achter op de tong heb ik een gele kleur gekregen, het is niet zo veel geel maar het valt me toch op. Ik dacht dat het was gekomen van dat geel pulleke dat ik iedere morgen inneem, 'n half uur voor het eten en dit noemt men pantomed. Ik heb er geen hinder van maar ben wel 'n beetje ongerust. Hoe is dit gekomen? Reactie infoteur, 10-07-2017
Pantomed wordt gebruikt voor de behandeling van maagzuurgerelateerde maag- en darmziekten. In de bijsluiter worden alle mogelijke bijwerkingen vermeld. Er staat geen gele tong of tongaanslag tussen. Bespreek uw klacht met de huisarts. Deze kan onderzoeken wat de oorzaak is van uw gele tong.

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 21-04-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Beslagen tong
Bronnen en referenties: 16
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!