InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Koude rillingen: oorzaken en symptomen van koude rillingen

Koude rillingen: oorzaken en symptomen van koude rillingen

Koude rillingen: oorzaken en symptomen van koude rillingen Koude rillingen zijn een symptoom. Koude rillingen verwijst naar het onwillekeurig en oncontroleerbaar snel afwisselend spannen en ontspannen van de spieren. Hierdoor wordt veel energie verbruikt en gaat de lichaamstemperatuur snel omhoog. Koude rillingen kunnen ontstaan met of zonder koorts. Zonder koorts ontstaan rillingen meestal na (langdurige) blootstelling aan een koude omgeving. Koude rillingen worden vaak veroorzaakt door infectieziekten, zoals de griep. Malaria is een van de meest voorkomende oorzaken van rillingen. In wezen kan elke aandoening die koorts kan veroorzaken (niet alleen infecties, maar ook kankers) resulteren in koude rillingen samen met koorts. Koude rillingen tijdens de zwangerschap zijn te wijten aan dezelfde oorzaken (onderkoeling, infectie) als koude rillingen in het algemeen. Koude rillingen moeten niet verward worden met kippenvel, het fenomeen waarbij de haren op de huid rechtop gaan staan.
Koude rillingen gaan vaak gepaard met koorts / Bron: M.Minderhoud, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Koude rillingen gaan vaak gepaard met koorts / Bron: M.Minderhoud, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Wat zijn koude rillingen?

Iedereen is bekend met het fenomeen 'koude rillingen', maar wat is het nu precies? Koude rillingen verwijst naar een gevoel van kou dat gepaard gaat met bibberen. De term 'rillingen' verwijst naar het onwillekeurig en oncontroleerbaar snel afwisselend spannen en ontspannen van de spieren. Onwillekeurig betekent dat het vanzelf gaat en oncontroleerbaar betekent dat je er geen controle over hebt. Rillingen kunnen gepaard gaan met koorts met huiveringen of bevingen veroorzaken. Je koude rillingen kunnen constant zijn. Elke episode kan wel een uur duren. Je koude rillingen kunnen ook periodiek voorkomen en enkele minuten duren.

Oorzaken van koude rillingen

Koude rillingen kunnen optreden als gevolg van blootstelling aan een koude omgeving. Het bibberen kan gezien worden als een natuurlijke reactie van het lichaam op kou. Door de spieren snel samen te trekken en te ontspannen wekt je lichaam warmte op. Bekend is hierbij het zogeheten 'klappertanden'. Koude rillingen kunnen evenwel ook optreden als een reactie op een bacteriële of virale infectie die koorts veroorzaakt. Ziekten waarbij koude rillingen kunnen voorkomen zijn onder meer:

Lage bloedsuikerwaarden

Oncontroleerbare koude rillingen kunnen worden veroorzaakt door lage bloedsuikerspiegels. Rillingen gaan in dit geval gepaard met hoofdpijn, duizeligheid, zweten en snelle hartslag. Wanneer mensen met diabetes hun insuline-injectie nemen en vergeten te eten of minder voedsel eten, kunnen ze uiteindelijk te veel insuline in hun bloed krijgen, wat kan leiden tot hypoglykemie of een lage bloedsuikerspiegel.

Andere oorzaken voor hypoglykemie zijn:
  • Alcoholmisbruik
  • Lage inname van koolhydraten
  • Maaltijden overslaan

Hypoglykemie voorkómen
Wanneer mensen met diabetes lage bloedsuikerspiegels hebben, kan dit ervoor zorgen dat hun lichaam ongecontroleerd rilt of schudt. Mensen zonder diabetes kunnen echter ook een lage bloedsuikerspiegel ervaren en oncontroleerbaar schudden als gevolg van overmatige alcoholinname, bepaalde kruidensupplementen en te veel lichaamsbeweging. Het wordt aanbevolen om gedurende de dag kleine, frequente maaltijden te eten om een ​​daling van de bloedsuikerspiegel te helpen voorkomen.

Infecties

Je kunt koude rillingen ervaren aan het begin van een infectie. In feite is een van de eerste tekenen van een infectie plotseling onbeheersbaar schudden of koude rillingen.

Longontsteking

Sommige mensen hebben last van trillingen als ze een longontsteking hebben, wat gepaard kan gaan met andere symptomen zoals aanhoudende hoestbuien, vermoeidheid en ademhalingsproblemen.

Malaria / Bron: Ute Frevert / Margaret Shear, Wikimedia Commons (CC BY-2.5)Malaria / Bron: Ute Frevert / Margaret Shear, Wikimedia Commons (CC BY-2.5)

Malaria

Als een persoon ernstige rillingen ervaart, kan dit ook wijzen op een infectie met malariaparasieten. De parasiet komt in je bloed door een steek van een mug die besmet is met deze boosdoener. Malaria veroorzaakt vooral koorts, hoofdpijn, koude rillingen en spierpijn.

Buikgriep

Virale gastro-enteritis of buikgriep is een ontsteking van de maag en darmen en wordt veroorzaakt door een virus. Buikgriep kan gepaard gaan met de volgende klachten:

Verkoudheid of griep

Oncontroleerbare koude rillingen kunnen een teken zijn dat het lichaam vecht tegen infecties veroorzaakt door een verkoudheid of griep. Een van de eerste symptomen van griep is een periode van koude rillingen en zweten. Gedurende deze tijd komt en gaat de koorts. Andere symptomen die ermee gepaard gaan zijn spierpijn, vermoeidheid en hoesten. Koude rillingen kunnen al dan niet optreden, afhankelijk van de ernst van de griepsymptomen. Als je griepachtige symptomen hebt, samen met oncontroleerbare rillingen, is het belangrijk dat je voldoende rust krijgt om je lichaam sneller te laten genezen. De koude rillingen verdwijnen zodra je weer wat aan de beterende hand bent.

Voedselvergiftiging

Voedselvergiftiging wordt veroorzaakt door het eten van voedsel dat besmet is met bacteriën, virussen of parasieten. Het veroorzaakt infectie en ontsteking van het spijsverteringsstelsel. Voedselvergiftiging kan rillingen veroorzaken als het lichaam probeert de infectie te bestrijden. De tekenen van voedselvergiftiging kunnen binnen enkele uren tot dagen (maximaal 48 uur) na het eten van besmet voedsel verschijnen. De belangrijkste symptomen zijn koorts met rillingen, maagpijn, braken en diarree. Voedselvergiftiging duurt meestal een paar dagen.

Urineweginfectie (blaasontsteking)

Een urineweginfecties kan intermitterende koude rillingen veroorzaken. Andere symptomen van een urineweginfectie zijn pijn bij het plassen en een stinkende urinegeur. Als de infectie de nieren bereikt, kun je koorts en oncontroleerbare rillingen ervaren. Urineweginfecties komen vrij veel voor bij vrouwen. Het is belangrijk om de infectie te behandelen, omdat deze zich naar andere organen kan verspreiden. Een milde blaasontsteking kan worden behandeld door veel te drinken en je urinewegen door te spoelen.

Bloedvergiftiging of sepsis

Sepsis is een ernstige infectie van het bloed, oftewel bloedvergiftiging. Een van de symptomen van sepsis is onbeheersbare koude rillingen. Het kan leiden tot septische shock en orgaanfalen, wat een levensbedreigende toestand is. Andere symptomen van sepsis zijn een snelle hartslag, ademhalingsproblemen en een lage of hoge lichaamstemperatuur.

Abnormale schildklierfunctie

Bij een traag werkende schildklier (hypothyreoïdie) kan de schildklier niet genoeg schildklierhormonen aanmaken. Een van de tekenen van een schildklieraandoening is oncontroleerbare rillingen. Oudere mensen ervaren mogelijk spierstijfheid vanwege een te trage schildklier. Daarnaast kan een trage schildklier vele andere klachten heven.

Rillingen door koude

De meeste mensen krijgen koude rillingen en huiveren ongecontroleerd wanneer ze gedurende lange tijd worden blootgesteld aan extreme koude temperaturen. Wanneer de lichaamstemperatuur daalt, sturen de hersenen een signaal naar de spieren, waardoor ze gaan trillen. Door te beven wordt meer warmte gegenereerd. Oncontroleerbare rillingen kunnen ook duiden op onderkoeling. Rillen is een veel voorkomend symptoom van hypothermie (onderkoeling). De symptomen die gepaard gaan met hypothermie zijn een verhoogde hartslag en ademhaling, duizeligheid, verwardheid en misselijkheid.

regelmatig water drinken om uitdroging te voorkomen / Bron: Mimagephotography/Shutterstock.comregelmatig water drinken om uitdroging te voorkomen / Bron: Mimagephotography/Shutterstock.com

Uitdroging

Ernstige uitdroging is een zeer ernstige aandoening die koude rillingen kan veroorzaken, vooral bij kleine kinderen. Om uitdroging tegen te gaan, is het noodzakelijk om voldoende te drinken. Hoewel zeldzaam, kunnen volwassenen ook oncontroleerbaar gaan schudden als gevolg van uitdroging. Andere symptomen die daarmee gepaard gaan zijn spierkrampen, misselijkheid, donker gekleurde urine en hoofdpijn.

Koude rillingen tijdens overgang

Iedereen kent het fenomeen van opvliegers tijdens de overgang. Toch maken koude rillingen voor sommige vrouwen net zo goed deel uit van de overgang als opvliegers. Vaak gaan deze fenomenen vooraf aan of volgen ze elkaar op, verstoren ze de dag, verstoren ze de slaap en maken ze het veel vrouwen in de overgang lastig. Opvliegers in de overgang doen zich voor wanneer de hormoonspiegels schommelen, waardoor een belangrijk centrum voor de temperatuurregulatie van het lichaam, de hypothalamus, wordt beïnvloed. Wanneer de opvlieger optreedt, verwijden de bloedvaten in de huid zich om de warmte te laten ontsnappen. Het kan ook een transpiratiereactie starten om het lichaam af te laten koelen. Wanneer de opvlieger afneemt en de huid nog steeds nat en klam is, ervaren veel vrouwen koude rillingen, vaak net zo ernstig als de opvlieger.

Sommige vrouwen ervaren slechts een koude flits, met of zonder zweten. Het kan minuten, uren of dagen duren. Voor sommigen zijn zelfs warme dranken, warme baden of dekens niet genoeg om de kilte te verlichten. Vaak zullen de genomen maatregelen om de koude rillingen te verlichten, leiden tot een opvlieger en opnieuw tot koude rillingen. Nogmaals, het temperatuurregulerende centrum in de hersenen reageert op fluctuerende hormoonniveaus.

Triggers
Stress, cafeïne, nicotine, alcohol, voedseladditieven en je bevinden op warme plaatsen, kunnen allemaal opvliegers veroorzaken die tot rillingen kunnen leiden. Evenzo kunnen koude dranken, koud weer en emotionele beroering een koude flits veroorzaken, hoewel het ook mogelijk is dat je een koude flits ervaart wanneer de omgevingstemperatuur hoog is en omgekeerd. Soms is er helaas helemaal geen trigger behalve je veranderende lichaam tijdens de overgang.

Bloedarmoede

Bloedarmoede is een andere reden koude rillingen te krijgen. Wanneer mensen een ijzertekort hebben, beïnvloedt het hun lichaam op verschillende manieren. IJzertekort kan mensen ook constant moe maken en hoofdpijn veroorzaken. Een persoon met een ijzertekort is ook vatbaarder voor infecties. IJzergebrek is de meest voorkomende oorzaak van bloedarmoede, maar zeker niet de enige.

Rillingen door psychische factoren

Angst en paniekaanval

Een andere oorzaak van onbeheersbare rillingen zonder koorts is een paniekaanval of een angstaanval. Deze hevige angst lijkt je zomaar te overvallen. Bij een paniekaanval slaat je hart op hol, je krijgt een droge mond en droge keel, zweethanden en je voelt je misselijk en licht in het hoofd. De paniekaanval kan gepaard kan gaan met pijn op de borst en angst om de controle te verliezen. De persoon kan ook rillingen en bevingen ervaren.

Buikpijn als gevolg van stress / Bron: Andrey Popov/Shutterstock.comBuikpijn als gevolg van stress / Bron: Andrey Popov/Shutterstock.com

Stress

Stress kan veel lichamelijke klachten veroorzaken, zoals spierpijn, hoofdpijn, buikpijn, maar ook koude rillingen. Het beeld kan veel weghebben van griep.

Slaaptekort

Slaaptekort of slaapgebrek kan ook aanleiding geven tot rillingen. Een nachtje slecht slapen heeft een slechte invloed op lichaam en geest. Vermoeidheid, koude rillingen en een gebrekkige concentratie zijn veelvoorkomende gevolgen van een te korte nacht.

Vitamine B12-tekort

Rillingen kunnen voorkomen bij mensen met een vitamine b12-tekort, vooral voor mensen die 60 jaar en ouder zijn, medicijnen nemen en een hoge bloeddruk hebben. Als je een vitamine B12-tekort hebt, kun je bloedarmoede krijgen. Een mild tekort hoeft geen symptomen te veroorzaken. Maar als het onbehandeld blijft, kan dit leiden tot symptomen zoals:

Wanneer arts inschakelen bij koude rillingen?

Neem contact op met je huisarts als de koorts en koude rillingen niet verbeteren na 48 uur of als je een van de volgende symptomen hebt:
© 2018 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Last van koude rillingen: oorzaken, behandeling & tipsLast van koude rillingen: oorzaken, behandeling & tipsKoude rillingen is een fenomeen waar de meeste mensen wel eens last van hebben. Het gaat om een gevoel dat ook beschreve…
Erysipelas (Wondroos)Erysipelas (Wondroos)Wondroos is een ontsteking van het onderhuidse weefsel van de huid wat veroorzaakt wordt door bacteriën (groep A strepto…
Koorts bij volwassenenKoorts bij volwassenenBij koorts is je lichaamstemperatuur gelijk of hoger dan 38 graden, rectaal gemeten. Andere manieren van de temperatuur…
Hoofdpijn, moe?Hoofdpijn, moe?Hoofdpijn, moe of duizelig, signalen van het lichaam die meestal ongevaarlijk zijn. Maar soms kunnen die klachten een wa…
Hypothermie (onderkoeling): Verlaagde lichaamstemperatuurHypothermie (onderkoeling): Verlaagde lichaamstemperatuurHypothermie (onderkoeling) is een symptoom waarbij de interne lichaamstemperatuur abnormaal laag is. Normaal gesproken i…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/RicardoImagen
  • Findatopdoc. What Is Shivering: 15 Conditions That Might Cause Chills. https://www.findatopdoc.com/Healthy-Living/causes-of-shivering (ingezien op 14-2-2018)
  • Healthfully. Menopause & Chills. https://healthfully.com/menopause-chills-5523202.html (ingezien op 15-2-2018)
  • Healthline. Viral Gastroenteritis. https://www.healthline.com/health/viral-gastroenteritis (ingezien op 14-2-2018)
  • Healthline. What Causes Chills? https://www.healthline.com/symptom/chills (ingezien op 14-2-2018)
  • MedicineNet. Chills: Symptoms & Signs. https://www.medicinenet.com/chills/symptoms.htm (ingezien op 14-2-2018)
  • RIVM. Malaria. http://www.rivm.nl/Onderwerpen/M/Malaria (ingezien op 14-2-2018)
  • Simpto. Symptomen: koude rillingen. https://www.simpto.nl/symptomen/koude-rillingen/ (ingezien op 14-2-2018)
  • Thuisarts. Hypothyreoïdie. https://www.thuisarts.nl/hypothyreoidie (ingezien op 14-2-2018)
  • WebMD. Vitamin B12: What to Know. https://www.webmd.com/diet/vitamin-b12-deficiency-symptoms-causes#1 (ingezien op 7-3-2018)
  • Wikipedia. Chills. https://en.wikipedia.org/wiki/Chills (ingezien op 14-2-2018)
  • Wikipedia. Koude rilling. https://nl.wikipedia.org/wiki/Koude_rilling (ingezien op 14-2-2018)
  • Afbeelding bron 1: M.Minderhoud, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Ute Frevert / Margaret Shear, Wikimedia Commons (CC BY-2.5)
  • Afbeelding bron 3: Mimagephotography/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 4: Andrey Popov/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Koude rillingen: oorzaken en symptomen van koude rillingen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 05-11-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 16
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!