InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Gezwollen handen: Oorzaken van zwelling van hand of handen

Gezwollen handen: Oorzaken van zwelling van hand of handen

Gezwollen handen: Oorzaken van zwelling van hand of handen De handen zijn essentieel om dagelijkse activiteiten uit te kunnen voeren. Sommige patiënten merken een zwelling van (een deel van) één hand of van beide handen. Gezwollen handen maken het voor de patiënt lastiger om bijvoorbeeld voorwerpen vast te houden of dagelijkse taken te vervullen. Bepaalde oorzaken van een handzwelling zijn tijdelijk en mild van aard en vormen vaak geen reden van bezorgdheid. Diverse huishoudmiddeltjes verlichten de zwelling en de eventueel bijhorende klachten. Sommige aandoeningen of blessures veroorzaken echter ernstige schade aan de handstructuren, en dan is een medische behandeling vereist.

Aandoeningen en zwelling van hand of handen

Gezwollen handen resulteren mogelijk uit een aandoening.

Allergie

Soms reageert het lichaam overmatig op een bepaalde stof, zoals een insectensteek, medicatie (medicatie-allergie) of voedsel (voedselallergie), wat dan resulteert in een zwelling van de hand en netelroos, samen met andere symptomen. Allergische reacties zijn soms levensbedreigend (anafylaxie), waarbij de ademhaling en bloedcirculatie in het gedrang komen.

Angio-oedeem

Angio-oedeem is een aandoening waarbij een patiënt volgende symptomen heeft:

De aandoening is vaak gerelateerd aan een allergische reactie op voedsel, medicijnen of insectenbeten. Dankzij een medicamenteuze behandeling met C1 esterase remmer concentraten en vers bevroren plasma verdwijnt deze aandoening meestal binnen een paar dagen.

Artritis

Veel soorten artritis (gewrichtsontsteking) veroorzaken mogelijk opgezette handen en gezwollen vingers. Als de zwelling en gewrichtsontsteking progressief zijn, wordt het voor de patiënt steeds lastiger om de handen te gebruiken. Diverse artritishulpmiddelen zijn nuttig. Verder zet de arts pijnstillers, verdovende middelen en niet-steroïdale anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID’s) in.

Cervicale spondylose
Cervicale spondylose is een aandoening die vooral ouderen treft. De gewrichten in het nekgebied (cervicale wervelkolom) zijn getroffen, wat leidt tot vingerpijn en een zwelling van de handen.

Psoriatrische artritis
Psoriasis is een chronische huidziekte waarbij jeukende of pijnlijke vlekken op de droge huid verschijnen. Daarnaast komen op de dikke, rode huid ook zilverachtige schilfers voor. Sommige patiënten met psoriasis krijgen te maken met een vorm van artritis (ontsteking en zwelling van de gewrichten), met name psoriatrische artritis. Schouderpijn, lage rugpijn, gewrichtspijn, pijn in de bovenrug en heuppijn zijn bekende symptomen van de aandoening. Medicatie, spierversterkende oefeningen, orthopedische hulpmiddelen, warmte en koude toepassen en een gezonde levensstijl zijn mogelijke behandelingsvormen.

Vermoeidheid is één van de symptomen van reumatoïde artritis / Bron: Geralt, PixabayVermoeidheid is één van de symptomen van reumatoïde artritis / Bron: Geralt, Pixabay
Reumatoïde artritis
Reumatoïde artritis is een vorm van artritis waarbij gewrichtspijn, een gewrichtszwelling, gewrichtsstijfheid, functieverlies in de gewrichten, vermoeidheid, neerslachtigheid, spierpijn en slaperigheid overdag tot stand komen. Elk gewricht is mogelijk aangetast, maar de pols en vingers zijn het vaakst getroffen. Patiënten met de chronische auto-immuunziekte moeten levenslang op controle blijven gaan bij de arts.

Cellulitis

Gezichtscellulitis is een huidinfectie die meestal ontstaan is uit andere delen van het gezicht, zoals de mond of de sinussen. Bekende symptomen zijn gezichtspijn, roodheid, warmte, zwelling van het getroffen gebied. Ook koorts en rillingen komen tot stand. Een antibioticabehandeling is vereist.

De Quervain tenosynovitis

De Quervain tenosynovitis is een pijnlijke aandoening waarbij de pezen aan de duimzijde van de pols getroffen zijn. De patiënt voelt pijn bij het draaien van de pols, het vastnemen van iets of het maken van een vuist. Een handzwelling, duimpijn, zwakte in één hand en gevoelloosheid in één hand zijn enkele andere symptomen. De behandeling bestaat uit het toepassen van warmte of koude, het dragen van een spalk, steroïde injecties, fysiotherapie en soms ook chirurgie. Dankzij een goede behandeling geneest de patiënt binnen de vier tot zes weken.

Irriterende contactdermatitis

Contactdermatitis (allergisch eczeem) is een aandoening waarbij de huid na direct contact met een stof rood, pijnlijk of ontstoken raakt. Deze aandoening treft meestal de huid van de handen. De klachten ontstaan na herhaalde en langdurige blootstelling aan stoffen zoals water, detergenten (zepen, bleekmiddelen), oplosmiddelen (zoals benzine), zuren, poeders, stof en aarde. De symptomen ontstaan meestal binnen 48 uur na contact met de stof. De patiënt heeft een jeukende huiduitslag of een pijnlijke uitslag met een goed gedefinieerde rand en een rode of roze en ruwe huid.

Letsel

Beet
Een beet van een mens of een kat leidt tot ernstig letsel aan de pezen, gewrichten en botten van de hand. Ook een infectie is dan vaak aanwezig hetgeen leidt tot handpijn en een zwelling.

Breuk
Een gebroken bot (breuk) in de hand of een gebroken pols komt snel tot stand door te vallen op een uitgestrekte hand. Dit veroorzaakt een gezwollen hand.

Gekneusde hand
Een kneuzing treedt op wanneer kleine bloedvaten breken en de inhoud hiervan lekt in het weefsel onder de huid. Handpijn, een gezwollen hand en blauwe plekken komen voor. De patiënt herstelt meestal binnen één à twee weken.

Lupus

Lupus is een ziekte waarbij het immuunsysteem per ongeluk gezonde cellen en weefsels aanvalt. Hierdoor ontstaat schade aan de gewrichten, de huid, de bloedvaten en de organen. Lupus is een chronische aandoening, maar de symptomen zijn wel onder controle te krijgen met medicatie. Bekende symptomen zijn vermoeidheid, misselijkheid, angst, een depressieve stemming en gewrichtspijn, maar ook opgezette handen komen mogelijk tot uiting.

Lymfoedeem

Bij lymfoedeem ontstaat een verstopping in de afvoer van het lymfevocht, hetgeen resulteert in een zwelling in de hand en de arm. Deze aandoening verschijnt bij de geboorte als gevolg van afwijkingen in de lymfedrainage (aangeboren aandoening) of anders als complicatie van een operatie.

Massa’s

Soms is slechts een klein gedeelte in de hand gezwollen door de aanwezigheid van een gezwel of tumor. Deze zwelling aan de hand, die meestal goedaardig is, ontstaat uit elk van de weefseltypen die in de hand aanwezig zijn, zoals botten of pezen.

Nierproblemen

Gezwollen benen, gezwollen voeten en enkels en gezwollen handen zijn mogelijk te wijten aan waterretentie (vasthouden van vocht). De nieren verwijderen overtollig vocht en giftige stoffen zodat het lichaam gereinigd wordt. Een zwelling in de handen is mogelijk een teken van slecht werkende nieren. Wanneer naast de handzwelling ook vermoeidheid, kortademigheid (na een minimale inspanning) en concentratieproblemen ontstaan, is het verstandig om een arts te raadplegen voor een correcte diagnose en snelle behandeling omdat dan mogelijk sprake is van nierproblemen.

Premenstrueel syndroom

Het premenstrueel syndroom start ongeveer één week voordat de menstruatie verschijnt en komt vrijwel elke cyclus terug. Een vrouw kampt met diverse mogelijke klachten zoals prikkelbaarheid, angst, slapeloosheid, vermoeidheid, pijnlijke borsten een zwelling, vooral in de handen, de voeten of de benen. Deze zwelling is het gevolg van waterretentie. Om deze zwelling te voorkomen, is het vooral van belang om een overmatige zoutinname te vermijden gedurende deze tijd, hoewel het nog steeds mogelijk is dat een vrouw met gezwollen handen te maken krijgt.

Sclerodermie

Eén van de eerste symptomen van de bindweefselaandoening sclerodermie is een opgezette hand. De patiënt merkt mogelijk ook kleurveranderingen in de handen wanneer hij blootgesteld wordt aan koude. Ontstekingsremmers en fysiotherapie zijn vaak gebruikte behandelingen voor sclerodermie.

Sikkelcelziekte

Een zwelling van de vingers en handen is een veelvoorkomend symptoom van sikkelcelziekte bij jonge kinderen.

Vochtophoping (oedeem)

Een generaliseerbare zwelling door het hele lichaam (anasarca) is vooral merkbaar in de handen. Een vochtophoping of oedeem ontstaat tijdens de zwangerschap of als gevolg van een nierziekte of leveraandoening.

Ziekte van Dupuytren

De ziekte van Dupuytren (contractuur van Dupuytren) is een aandoening die geleidelijk aan het bindweefsel (fascia) onder de huid van de handpalm doet verdikken en littekenvorming van het bindweefsel veroorzaakt. De aandoening veroorzaakt geen pijn, maar het bewegingsbereik is wel aangetast. Volgende symptomen komen voor: stijfheid van het vingergewricht, een handbultje, een verdikte huid op de vinger, gezwollen handen en letsels op de hand. Het verdikte weefsel dwingt meerdere vingers (meestal de ringvinger en de pinkvingers) in de richting van de palm. Deze aandoening is chronisch en verergert waardoor na verloop van tijd een behandeling nodig is. Fysiotherapie, medicatie, chirurgie en andere medische procedures behandelen de pijnloze handmisvorming.

Ziekte van Kawasaki

Bij de ziekte van Kawasaki ontstaat een zwelling van de hand, hoge koorts, gezwollen lymfeklieren en een rode tong als gevolg van een ontsteking van de bloedvaten in de slagaders. Deze aandoening presenteert zich voornamelijk bij kinderen. Een intraveneuze (via een ader) behandeling met medicatie is nodig bij de ziekte van Kawasaki.

Zwangere vrouwen ervaren mogelijk opgezette handen / Bron: PublicDomainPictures, PixabayZwangere vrouwen ervaren mogelijk opgezette handen / Bron: PublicDomainPictures, Pixabay

Zwangerschap

Het lichaam geeft ongeveer vijftig procent meer vocht en bloed vrij bij een zwangerschap. Een deel van dat overtollige vocht en bloed komt in het weefsel in de handen, de enkels en de voeten terecht, met gezwollen handen en gezwollen enkels en voeten tot gevolg en dit vooral in de ochtend. Dit is een normaal verschijnsel maar het is wel belangrijk om dit symptoom te bespreken met een arts omdat een handzwelling tijdens de zwangerschap soms ook wijst op een hoog eiwitgehalte en een hoge bloeddruk. Vaak krijgt een zwangere vrouw het advies om zoutarm te eten en meer water te drinken.

Omgevingsfactoren en opgezette handen

Diverse omgevingsfactoren veroorzaken een handzwelling.

Het gebruik van bepaalde medicijnen leidt mogelijk tot een handzwelling / Bron: Stevepb, PixabayHet gebruik van bepaalde medicijnen leidt mogelijk tot een handzwelling / Bron: Stevepb, Pixabay

Bijwerkingen medicatie

Intraveneuze (via een ander) medicijnen komen soms terecht in het omliggende weefsel en veroorzaken dan een zwelling van de hand. Ook via de mond ingenomen medicijnen veroorzaken een zwelling van de handen en ook een zwelling van de voeten. Bloeddrukmedicijnen leiden sneller tot een handzwelling. De arts of apotheker zijn het eerste aanspreekpunt indien een patiënt last heeft van gezwollen handen door medicatiegebruik. De patiënt mag niet stoppen met het innemen van de medicatie omdat hij denkt dat dat deze medicijnen zorgen voor de zwelling. De arts verlaagt mogelijk de dosis of schrijft andere medicatie voor.

Blootstelling aan koude

Sommige patiënten ontwikkelen een zwelling en netelroos na blootstelling aan koude of het vasthouden van een koud voorwerp.

Lichaamsbeweging

Veranderingen in de bloedstroom tijdens het trainen doen de handen soms tijdelijk zwellen. Deze oorzaak is niet ernstig en behoeft geen behandeling.

Overmatig gebruik

Het overmatig gebruik, herhaald gebruik of intensief gebruik van de hand leidt mogelijk tot een zwelling. Regelmatig van hand wisselen en de hand niet overmatig gebruiken zijn belangrijke tips om de zwelling te doen minderen.

Slaapstand

Wanneer een patiënt die met de hand in een ongemakkelijke houding of met een gebogen pols slaapt, leidt dit tot een verminderde bloeddoorstroming hetgeen leidt tot een zwelling. Voor sommige patiënten is het dragen van een handspalk of polsbrace nodig zodat de hand en pols in een goede positie blijft.

Te hoge zoutinname

Het eten van maaltijden met veel zout leidt 's morgens sneller tot opgezette handen. Het verlagen van de inname van zout en het drinken van veel water biedt een verlichting voor dit symptoom.

Geassocieerde symptomen met zwelling van de hand of handen:

Volgende symptomen komen vaak voor bij een handzwelling:
  • een beperkt bewegingsbereik
  • een paarse verkleuring
  • een zwelling in andere lichaamsdelen
  • netelroos
  • pijn
  • roodheid
  • warmte
  • zwakte, tintelingen of gevoelloosheid van de vingers of arm

Alarmsymptomen van handzwelling

Onmiddellijke medische hulp bij een gezwollen hand is nodig wanneer één of meer van volgende bijkomende symptomen aanwezig is:
  • een handzwelling na een mensen- of kattenbeet
  • een kind met een zwelling van de hand dat lijdt aan sikkelcelziekte of dat ook lijdt aan koorts
  • een verminderd vermogen om één of meer vingers te verplaatsen
  • moeite met ademhalen of zwelling van het gezicht
  • pijn en zwelling na een val op een uitgestrekte hand
  • tintelingen, gevoelloosheid, zwakke of koude vingers optreden

Het opzoeken van een arts is ook nodig in volgende omstandigheden:
  • een zwangerschap
  • een zwelling of tumor aan de hand die niet verdwijnt
  • eerder de diagnose gekregen van artritis, sikkelcelanemie of orgaanfalen
  • onlangs met een nieuw medicijn begonnen
  • open wonden of huidzweren aan de hand of vingers

Behandeling van gezwollen handen

Minder alcohol drinken vermindert het risico op een zwelling van de handen / Bron: Jarmoluk, PixabayMinder alcohol drinken vermindert het risico op een zwelling van de handen / Bron: Jarmoluk, Pixabay

Zelfzorg

Sommige huisbehandelingen verminderen de zwelling van de hand.
  • de handen beschermen tegen koude
  • de handen drie tot vijf minuten boven het hart houden
  • de handen regelmatig laten rusten, de handposities regelmatig veranderen of van hand veranderen bij herhaalde taken
  • een betere slaaphouding aannemen
  • een handmassage
  • handoefeningen voor het verbeteren van de bloedsomloop
  • ibuprofen of andere NSAID's
  • ijs aanbrengen
  • minder alcohol drinken
  • regelmatige lichaamsbeweging uitvoeren

Professionele medische behandeling

Afhankelijk van de oorzaak van de handwelling, zet de arts één of meer van volgende behandelingen in:
  • de behandeling voor een onderliggende medische aandoening
  • een chirurgische behandeling van een handtumor
  • een epinefrine pen (Epi-Pen) (adrenaline) om gevaarlijke allergische reacties te voorkomen
  • ontstekingsremmende medicijnen
  • plaspillen (diuretica) om de hoeveelheid vocht in het lichaam te verminderen

Lees verder

© 2018 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Carpaal tunnelsyndroom: symptomen, behandelingCarpaal tunnelsyndroom: symptomen, behandelingAls het kanaal waar de zenuwen en buig pezen doorheen lopen in de pols gezwollen raakt, en daardoor klachten veroorzaakt…
Gezwollen lymfeklieren in lies: oorzaken opgezette klierenGezwollen lymfeklieren in lies: oorzaken opgezette klierenOpgezette of gezwollen klieren in de lies? Een voelbare lymfeklier is in 75% van de gevallen een lokaal verschijnsel. Da…
Gezwollen pols: oorzaken & symptomen van zwelling in de polsGezwollen pols: oorzaken & symptomen van zwelling in de polsEen gezwollen pols of polszwelling is meestal een symptoom van een traumatische verwonding, waaronder verstuikingen van…
Gezwollen arm: oorzaken en symptomen van zwelling van de armGezwollen arm: oorzaken en symptomen van zwelling van de armEen gezwollen arm of armzwelling kan duiden op een ontsteking of verstoringen van de bloedstroom of de lymfestroom, wat…
Gezwollen gehemelte: oorzaken zwelling van het gehemelteGezwollen gehemelte: oorzaken zwelling van het gehemelteAf en toe kan het gehemelte geïrriteerd raken. Een pijnlijk en gezwollen gehemelte kan diverse oorzaken hebben. Het dak…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Zhivko, Pixabay
  • Geraadpleegd op 16 oktober 2018:
  • 7 Surprising Causes of Your Swollen Hands & Feet, https://www.sheknows.com/health-and-wellness/articles/1140409/causes-swollen-hands-and-feet
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Common Causes of Swollen Hands, https://www.belmarrahealth.com/common-causes-swollen-hands/
  • Hand Swelling Symptoms, Causes & Treatment Options, https://www.buoyhealth.com/symptoms-a-z/hand-swelling/
  • Swollen Hands in the Morning, https://www.healthline.com/health/swollen-hands-in-the-morning
  • Why Do You Get Swollen Hands and Fingers When You Walk?, https://www.verywellfit.com/walking-swollen-hands-fingers-3432851
  • Afbeelding bron 1: Geralt, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: PublicDomainPictures, Pixabay
  • Afbeelding bron 3: Stevepb, Pixabay
  • Afbeelding bron 4: Jarmoluk, Pixabay

Reageer op het artikel "Gezwollen handen: Oorzaken van zwelling van hand of handen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 29-10-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Handafwijkingen
Bronnen en referenties: 12
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!